Leerkrachten in het reguliere basisonderwijs zien de ondersteuningsbehoefte van leerlingen toenemen. Dat vraagt om meer aandacht, terwijl de verwachtingen vaak al torenhoog zijn. Daarom onderzoekt HZ samen met onderwijsinstelling Elevantio hoe hbo-pedagogen kunnen bijdragen aan sterkere begeleiding in de klas. In deze update lees je wat de eerste resultaten laten zien, waarom Elevantio nu overweegt de functie hbo-pedagoog structureel in het functiehuis op te nemen en hoe Henk Treurniet het onderzoek vanaf 2025 verder vorm gaat geven.
Leerkrachten in het reguliere basisonderwijs ervaren een groeiende ondersteuningsbehoefte bij hun leerlingen. Dat vraagt om extra aandacht, terwijl de verwachtingen voor leerkrachten al hoog zijn. Daarom onderzoeken we in het project ‘Meerwaarde van hbo-pedagogen op basisscholen’ hoe hbo-pedagogen kunnen bijdragen aan de kwaliteit van het onderwijs.
Sinds 2022 zet onderwijsinstelling Elevantio, met 38 basisscholen in Zeeuws-Vlaanderen, hbo-pedagogen in op verschillende scholen. In samenwerking met HZ wordt onderzocht hoe deze professionals het beste kunnen worden ingezet. Op dit moment werken er vier hbo-pedagogen op vijf scholen en lopen twee studenten Pedagogiek er hun eindstage.
Uit de eerste resultaten blijkt dat de inzet van hbo-pedagogen inderdaad van meerwaarde kan zijn voor zowel leerlingen als leerkrachten. Ook ontstaat er steeds meer helderheid over de rol en werkzaamheden van de pedagoog binnen het basisonderwijs.
Ontwikkeling nieuwe functie
Tot nu toe werden hbo-pedagogen vooral projectmatig ingezet. Binnen het bestuur van Elevantio wordt nu echter gekeken naar het opnemen van de functie hbo-pedagoog in het functiehuis. Dat is een belangrijke stap richting duurzame inzet en verdere professionalisering. In januari verwachten we hierover meer duidelijkheid te krijgen. Een spannende periode dus voor de betrokkenen.
In de volgende fase van het onderzoek richten we ons op de samenwerking tussen pedagoog en leerkracht. Uit literatuur blijkt dat interdisciplinaire samenwerking vaak leidt tot versterking van expertise en betere begeleiding van leerlingen. Met het meetinstrument ‘waardecreatie’ onderzoeken we of de samenwerking directe waarde creëert (bijvoorbeeld door werkdrukvermindering), leidt tot betere prestaties van leerlingen en leerkrachten (bijvoorbeeld door minder uitval of betere leerresultaten), of misschien zelfs structurele veranderingen teweegbrengt in de manier waarop scholen naar leerlingbegeleiding kijken.
Overdracht van het onderzoek
Marieta Rosendaal-Van den Brande is momenteel als docent-onderzoeker betrokken bij dit project. Tijdens haar zwangerschapsverlof wordt zij vvervangen door Henk Treurniet, docent bij de opleiding Pedagogiek (h.treurniet@hz.nl). Hij richt zich op het verdiepen van de samenwerking tussen pedagoog en leerkracht.
Wil je meer lezen over de resultaten? In september verscheen een artikel over dit onderzoek in Pedagogiek in Praktijk (PIP), geschreven door Marieta Rosendaal-Van den Brande en Rosalina Boer-Wirken: ‘Een hbo-pedagoog op de basisschool’